WědaWissen
Přednošk “Serbske mjena we łužiskim a lokalnym konteksće”
Lucian Kaulfürst
Region wokoło Malešec
Čitaj daleRegion wokoło Malešec
Region um Malschwitz
Motiwator za serbsku rěč
Lucian Kaulfürst
Region wokoło Malešec
Na spočatku swojeho dźěła jako rěčny motiwator sym pytnył, zo so ludźo w mojim regionje mjez sobu lědma znaja. Chcu ludźom tule spušćomny partner być. Wšojedne hač maja jednotliwcy abo institucije prašenja na mnje, sym jim rady po boku. Jako motiwator skutkuju w gmejnach Malešecy, Kubšicy a Bukecy.
Wo mojim dźěle
Über meine Arbeit
Serbšćinu interaktiwnje dožiwjeć
Rjenje by było, by-li so nam radźiło, we wokolinje towarstwo załožić, kotrež so ze serbskimi temami zaběra. Rady dźěłam tež z Bookii-pisakom a nalěpkami. Lěpšina pisakow je, zo sej móža ludźo, kotřiž hišće serbsce njemóža, swój hłós nahrawać a jón potom słyšeć. Tež z nalěpkami hodźa so najwšelakoriše wěcki wšědneho dnja “bookiizować“: Hdyž sej něchtó nalěpk na wěstu wěc zlěpi a sej zapřijeće za to sam natoči, započinaja tute wěcki “powědać“. W zwučowanjach, na přikład jako dialog, dadźa so cyle jednorje rozmołwy simulować. Mój dotal najwjetši projekt z Bookijom je “Serbšćina w muzeju“. Tu dźe wo to, wjesne muzeje ze serbskim awdijo-poskitkom wuhotować. Wosebje za muzeje a domizniske stwički w regionje, hdźež serbšćinu lědma słyšiš, je to spomóžne: Z tym serbšćinu tež tam žiwje dožiwješ.
Dalši srědk za nawuknjenje serbšćinje je wužiwanje radijo stacije w mojim běrowje w Přiwćicach. Tež tam smědźa so ludźo wuspytać a swójske přinoški produkować. Při dźěłanju so potom serbuje. “Klikń z myšku do pola a stłóč na record” je jenož jedna wěc kotraž so w našich zaběrach jewi. Na druhim boku skića wusyłane přinoški w lochkej serbšćinje ludźom móžnosć, rěč słyšeć abo samo lochke zwučowanja přewjesć. Dalši stołp mojeho dźěła je hudźba. Spytam ludźom w regionje w najwšelakorišich projektach moje serbske dudy zbližeć. A nic naposledk přewjeduju tež projekty ze spěwom.
Projektowe wjerški
Projekthighlights
Přijomny wječor ze sušenkami “klinkotatej lipku” w Barće
To bě rjany wječor w Bartskej wohnjowej woborje.
Horstka ludźi bě přichwatała, zo bychu sej w rjanej zhromadnosći sušenki abo pječenki – krali a pjekli. Nimo toho smy sej tak mjenowanu “Klinkotatu lipku” stworili. Při tym smy, kaž je na wobrazu widźeć, titki za nakupowanje wužiwali, a roztřihali. Tak nastachu lute, małke, šlewjerki kotrež smy potom hromadźe wili. Zbytk titki słužeše nam jako zdónk. A do hałuzow smy potom lipowe łopješka tykli. Na tutych lipowych łopješkach stejachu potom spěwy kaž “Ha widźu-li ptačata ćahnyć” abo “Sněh so saje.” Tute smy sej po zhotowjenju wězo tež zhromadnje zaspěwali.
„Třódraki“ - stara serbska tradicija w Budyšinku wozrodźena
Dnja 6. januara – potajkim třoch kralow – smy w Budyšinku staru serbsku tradiciju wožiwili. Smy tak mjenowane „ Třódraki“ pjekli, małke, třiróžkate pječwo, spominajo na třoch mudrych z rańšeho kraja.
Su to małke, słódke poprjancy. Tute su so něhdy tež wokoło Malešec, Kubšic a Bukec pjekli. Wone mějachu ludźi před złym škitać, a zbožo do noweho lěta přinjesć. Wo tym a hišće wjele dalšich zajimawostkach je Andreja Pawlikowa ze Serbskeho muzeja přednošowała. Jeje přednošk pak njejednaše jeničce wo „Třódrakach“, ale wo wšelakich tradicionalnych pječwach w běhu lěta. Po přednošku smy potom pjekli a při tym wjele wjesela měli. A cyle na kóncu smy tež hišće zhromadnje ze serbskich towaršnych spěwnikow spěwali. Tak běše to woprawdźe rjany a mnohostronski wječor. Štóž chce wjac wo „Třódrakach“ zhonić, njech sej januarske wusyłanje serbskeho telewizijneho magacina „Wuhladko“ w mediatece wobhlada.
Přichodny serbski projekt wotměje so dnja 19.2.2026 w 17:30 hodźin w Bartskej wohnjowej woborje. Potom was přeprošu z nami sušenki pjec, a „klinkotatu lipku“ stworić. Wjac wo tym zhoniće na internetowej stronje: zari-domowina.de.
Zaspěwachu sej z “Ključom”
Hižo na 2. lěćny swjedźeń je Lucian Kaulfürst, rěčny motiwator projekta ZARI za Malešansku, Kubšičansku a Bukečansku kónčinu, do Přiwćic přeprosył.
Wotpowědnje motu “pilni być kaž pčołki” přewjedźe so popołdniši program a sćěhowaše wječorny z titulom “Zaspěwamy sej z Ključom”.
Nimo hudźbneho cyłka připowědźeše so młode towarstwo Serbska Murja, kiž předstaješe mjez přestawkami pisany dwurěčny program wo serbskej mytologiji.
Po dźaknych słowach w formje spěwčka Luciana Kaulfürsta zahrachu přitomni sobustawojo skupiny ČILAK na swojich instrumentach. Hač do połnocy zaspěwachu serbske a słowjanske štučki.
W Přiwćicach bydlacym je so serbski lěćny swjedźeń znowa jara spodobał.
Kontakt
Kontakt
Lucian Kaulfürst
motiwator za serbsku rěč wokoło Malešec, Kubšic a Bukec
lucian.kaulfuerst@domowina.de
035932 120131
Lucian Kaulfürst
motiwator za serbsku rěč wokoło Malešec, Kubšic a Bukec
Štó sym?
Narodźił sym so jako štwórte wot pjeć dźěći 1984 w Budyšinje a tam tež dźensa hišće bydlu. Po šuli sym najprjedy raz sekretarske, potom hladowanske a naposledk terapeutiske wukubłanje zakónčił. Z wulkim zbožom a Božim wjedźenjom sym potom k dźěłu jako rěčny motiwator přišoł.
Kajke nazhonjenja mam?
Jako započach, tehdy hišće na honorarnej bazy, jako motiwator dźěłać, spěšnje pytnych, zo so ludźo tu we wokolinje lědma znaja, byrnjež w samsnej wsy bydlili. To krok po kroku změnić a ludźi hromadźe wjesć bě a je mój pohon, so dale na tutym polu angažować a do nastawaceje noweje zhromadnosće paralelnje tež serbšćinu „zatwarić“.
Što je moja motiwacija za dźěło jako rěčny motiwator?
Sym zwěsćił, zo maja ludźo zakładnu wćipnosć w sebi, štož serbsku rěč a kulturu nastupa. Su jara wotewrjeni a přećelni. Wužadanje pak je, ludźi k tomu pohnuwać, zo so sami angažuja. Ale wšo budźe!